Us feräien

Däi Jungfräiske Mäinskup is ‘n feräien, däi sük föör däi oostfräisk tóól un kultüer insetten, disser biibehollen un in d’ taukumst läiden wil. Wii säint däi siit oover 100 joer bestóónd Jongfryske Mienskip as us föörbild un süsterorgóónisóósjoon. Man trotsdeem is dat politisk stellen fan däi Oostfräisen in Düütskland ‘n anner, as dat fan däi Fräisen in d’ Prowins Fräisland (Fryslân) in Neerland.

Däi belangen fan d’ fräisk minnerhaid, däi in bâajd lâan ankent is, wordent in Neerland in ‘t paarlement fan däi prowins in Läiwarden döör politisk partäjen fertreeden un kriigent düs wetgeevend recht. In Düütskland gift dat noch kiin räecht politisk fertreeden fan d’ fräisk minnerhaid in d’ leeğsaksk Landdağ of in d’ düütsk Bundsdağ.

Dat ferstaarken fan däi fräisk belangen kan bloot funksjoonäären, doo dat fräisk sülstferstennis un ‘n fräisk sülstbewustweesen in Oostfräisland wóókt resp. ferstaarkt wordent. Dat gaajt nóó dat mäinen fan d’ Jungfräiske Mäinskup best döör dat bewustworden oover däi fräisk ofkumst un dat Oostfräisk Plat. Dat Oostfräisk as fräisk-leeğdüütsk kuntakttóól un dat Sóóterfräisk as oosterlaauwersfräisk tóól wordent fandóóeğ al meer fan dat Düütsk ferdrungen. Dit ferdringen höört stopt, dat däi tóólen rewiitóólisäärt worden köönent.

Ook doo däi Jungfräiske Mäinskup sülst näit politisk t’gâang is, leent säi separóótismus net as links- un rechtsekstreemismus of, um dat disser idjooloogiien altiid destruktiif up selskuppen wirkent un noojt däi idee fan ‘n fräej selskup ferfüllen köönent.

Net as elker feräien kan ook däi Jungfräiske Mäinskup bloot bestóón bliiven un siin tsiilen berekkken, wen fööl minsken mithelpent. Duu maust näit lid in us feräien weesen, doo duu dat sülstferstennis fan däi Fräisen in Oostfräisland stöönen wult. Man dat sal us trotsdeem fraajen, doo wii dii in us mäinskup ferwilkoomen köönent. Dan elk kan siin biidrağ laisten. Wii nöygent düs elk un äien, us feräien tau stöönen. Elker hüelp, ne’ğeliik fan wekker tsoord, is altiid wilkoomen. Stöönmöögelkkaiden bünt:

  • lid worden
  • stöönen mit geld (insent of reegelmóótiğ)
  • däilen fan us inhollens in d’ sosjóóel netwaarken
  • stöönen bii aksjoonen (insent of reegelmóótiğ)
  • un noch fööl meer